Een conflict tussen een broer en een zus bereikt een hoogtepunt als de broer op verzoek van zijn zus wordt gevraagd om de afscheidsdienst van zijn moeder te verlaten. De broer vindt dat hij immateriële schade lijdt, omdat hij geen afscheid kon nemen van zijn moeder. De rechtbank beoordeelt of er recht bestaat op smartengeld.
De rechter wijst de vordering in deze opmerkelijke zaak uiteindelijk af. De man had op een andere manier afscheid kunnen nemen van zijn moeder. De zus handelde daarom niet onrechtmatig en de broer heeft geen recht op smartengeld.
Gratis rechtsbijstand en advies bij letselschade
Geen mogelijkheid om afscheid te nemen van overleden moeder
De broer en zus hebben een conflict over de hypothecaire lening van de zus waarvoor de ouders hebben meegetekend. Dit escaleert in het bijzijn van de moeder en de politie moet er aan te pas komen. Drie maanden na de escalatie overlijdt de moeder. De zus is aangewezen als executeur. De broer ontvangt een rouwkaart en verschijnt bij de afscheidsdienst. De zus verzoekt de uitvaartverzorger om haar broer te vragen te vertrekken. De broer vertrekt zonder commotie, maar stelt nadien dat hij immateriële schade leed en eist smartengeld.
Afscheid nemen is deel van ‘family life’ in artikel 8 EVRM
De rechter benoemt dat het recht om afscheid te nemen van een overleden ouder deel uitmaakt van het recht op ‘family life’ dat is vastgelegd in artikel 8 EVRM. Of er recht bestaat op een schadevergoeding is afhankelijk van de vraag of er sprake is van een onrechtmatige schending van het recht op family life:
‘Het hof oordeelt als volgt. Het recht om afscheid te nemen van een overleden ouder is een fundamenteel onderdeel van het in artikel 8 EVRM verankerde recht op ‘family life’. Dit mensenrecht kan doorwerken in de verhouding tussen [appellant] en [geïntimeerde] via de maatschappelijke zorgvuldigheidsnorm van artikel 6:162 BW. ‘
Beoordeling recht op afscheid nemen van ouder
De zus vroeg de broer om te vertrekken in verband met de angst voor een conflict tijdens het afscheid. De broer stelt dat hij hierdoor geen afscheid kon nemen. De crematie was een dag na de afscheidsdienst. Dit stond ook op de rouwkaart die de broer ontving. De rechter oordeelt daarom dat er andere mogelijkheden waren om afscheid te nemen. De broer had contact kunnen opnemen om het afscheid nemen te bespreken, maar heeft dit zelf nagelaten:
‘[appellant] had dus in overleg met [geïntimeerde] een moment kunnen afspreken waarop hij voorafgaand aan de crematie persoonlijk afscheid van moeder kon nemen. [geïntimeerde] heeft naar voren gebracht, en [appellant] heeft onvoldoende betwist, dat [geïntimeerde] aan een dergelijk verzoek haar medewerking zou hebben verleend. [appellant] heeft zijn wens om afscheid te nemen van moeder echter niet aan [geïntimeerde] of de uitvaartverzorger kenbaar gemaakt, ook niet nadat hem was verzocht de kerk vóór afloop van de afscheidsdienst te verlaten. De mogelijkheid om persoonlijk afscheid te nemen van moeder is dáárdoor voorbijgegaan, en niet doordat [geïntimeerde] hem die mogelijkheid heeft ontzegd.’
€ 2000,– smartengeld vanwege niet informeren over crematie
In een procedure bij de rechtbank Rotterdam werd in 2023 een bedrag van € 2000,– aan smartengeld toegewezen, omdat een zus haar broer bewust niet geïnformeerd had over de crematie van hun vader. Dit is een geval waarin een inbreuk op het recht op family life (afscheid nemen van een ouder) wel onrechtmatig was.
Gratis rechtsbijstand en advies bij letselschade
Bel naar 0800 44 55 000, stuur een e-mail naar info@letselschadeadvocaat.nl of vul het onderstaande contactformulier in.
Bronnen: www.rechtspraak.nl Gerechtshof Amsterdam 24 februari 2026, ECLI:NL:GHAMS:2026:490 en
Rechtbank Rotterdam 22 december 2023, ECLI:NL:RBROT:2023:12236